نگاهی به کتاب «باز هم سوالی دارید؟» نوشته‌ی ماری لوییز گِی/ پرسش‌ها از کجا می‌آیند؟!

احمدرضا حجارزاده:

ادبیات کودک و نوجوان به دلیل تاثیری که در خلق شخصیت، رشد فکری و پرورش استعدادهای مخاطب خاص خود دارد، همیشه با حساسیت‌های بسیاری روبه‌روست.کتاب‌های این گروه سنی اغلب حاوی پیام‌های آموزشی و تربیتی، و به طور معمول در قالب داستان‌های تخیلی و رویاگون از حیوان‌ها، پری‌ها، غول‌ها یا شخصیت‌هایی هم‌سن‌وسالِ خواننده‌ی کتاب است اما با وجود این‌همه کتاب و قصه و افسانه،کنجکاوی و پرسش‌های عجیب و خلاقه‌ی بچه‌ها هرگز تمامی ندارد. آن‌ها می‌خواهند درباره‌ی همه‌چیز بدانند، و بزرگ‌ترها کم‌تر وقت و حوصله‌ی پاسخ‌دادن به آن‌ها را دارند. این‌جاست که هوش‌مندی یک نویسنده‌ی بزرگ‌سال به کار می‌آید و منجر به شکل‌گیری یکی از به‌ترین، متفاوت‌ترین و کارآمدترین کتاب‌های کودک و نوجوان می‌شود.«باز هم سوالی دارید؟» کتابی‌ست برای ارضای کنجکاوی‌های رایج بچه‌ها. نویسنده ـ ماری لوییز گِی ـ در مقام راوی، خود را به دنیای کودکی می‌فرستد و با مرور خاطره‌یی از آن دوره‌ی ویژه، به کنکاش در مورد چراییِ بروز آن‌همه پرسش از ذهن کودکان و چگونگیِ پاسخ‌دهیِ مناسب به آن‌ها می‌پردازد، و البته موفق شده پیام خود را بسیار نامحسوس و در پشت پوسته‌ی لذت و سرگرمی برای بچه‌ها بیان بکند. او در طرح موضوعِ مورد نظرش، حاشیه نمی‌رود و از همان نخستین سطرهای کتاب، مساله را چنین بیان می‌کند:«گاهی یاد دوران کودکی‌ام می‌افتم و به فکر فرو می‌روم. من دختر خیلی کنجکاوی بودم و همیشه درباره‌ی همه‌چیز یک میلیون سوال توی ذهنم بود»، و پرسش‌های ذهنی نویسنده چه بوده؟ «آیا درخت‌ها حرف می‌زنند؟ باران از کجا می‌آید؟ چرا گربه‌ها سبیل دارند؟ ممکن است وقتی بزرگ شدم، به گربه تبدیل بشوم؟». در ادامه لوییز گِی، به تجربه‌ی دیدارش با بچه‌ها در مدرسه‌ها و کتاب‌خانه‌ها می‌پردازد و مای خواننده درمی‌یابیم بچه‌ها همیشه کنجکاوی‌های یکسان یا شبیه به هم دارند، ولی پرسش‌های‌شان با هم متفاوت است:«می‌بینم چیزی عوض نشده. بچه‌ها مثل همیشه کنجکاو هستند. آن‌ها همیشه سوال‌های زیادی دارند. باید هم همین‌طور باشد. اگر کسی سوال نکند، پس چه‌طوری جواب سوال‌هایش را بداند؟».

بنابراین تعداد زیادی از پرسش‌های معمول بچه‌ها را در صفحه‌ی بعد می‌آورد و به صورت کاملاً خلاقانه و هوش‌مندانه به همه‌ی آن‌ها در طول روایت کتاب پاسخ می‌دهد. جالب این‌که نویسنده برای تاثیرگذاری بیش‌تر بر مخاطب خود، سه شخصیت کودک را با چهره، نژاد و ملیت‌های مختلف در داستان خود همراه و شریک می‌کند تا بر اساس پرسش‌ها یا کنجکاوی‌های آن‌ها پاسخ مناسب را در دل داستان بگنجاند و روایت مورد پسند بچه‌ها را پیش ببرد. از طرفی او به یکی از پرسش‌های متداول و اساسی کودکان در همین کتاب پاسخ قانع‌کننده و قابل‌قبولی می‌دهد. بچه‌ها می‌خواهند بدانند کتاب‌های کودک و نوجوان چگونه نوشته می‌شوند! و ماری لوییز گِی،که نویسنده و تصویرگر معتبر و شناخته‌شده‌ی کانادایی است، با آفرینش داستانی در دلِ داستانِ خود، شیوه‌ی نگارش داستانی مخصوص بچه‌ها را برای آن‌ها با زبانی ساده و تصویری تشریح می‌کند، و البته این ترفند وقتی بامزه‌تر می‌شود که در داستانِ درونِ داستان نیز داستانِ دیگری توسط یک غول بزرگِ مهربان و خجالتی برای یک هیولای گرسنه‌ی ترس‌ناک خوانده می‌شود اما چون غولِ خجالتی با گفتنِ واژه‌ی «پایان» داستان را در جایی که بچه‌ها انتظار ندارند تمام می‌کند، بچه‌ها خود دست‌به‌کار می‌شوند تا داستان دیگری بنویسند. از این‌رو، بر واژه‌ی «پایان» در پایانِ کتاب خط می‌کِشند و جای آن می‌نویسند «شروع»!

تصویرگری کتاب را هم (کارِ خود نویسنده) باید از دیگر نقاط قوت کتاب دانست. رنگ‌آمیزی شاداب و هیجان‌انگیز کتاب و استفاده‌ی درست و بجا از اِلِمان‌های گویا و هم‌گام با محتوا،کتاب را علاوه بر خواندنی، دیدنی نیز کرده است. برای نمونه نگاه بکنید به صفحه‌های 18 تا 21 و تصویر کاغذهای تکه‌پاره‌ای که ایده‌ها و جمله‌های اولیه برای شروع داستان بر آن‌ها نوشته شده و بچه‌ها از بین‌شان انتخاب می‌کنند، یا صفحه‌ی 37 که داستان با غلط‌های املاییِ فراوان و مرسوم بچه‌ها روی یک برگه نقش بسته، یا در صفحه‌ی 38 تصویرسازی شخصیت هیولا را توسط خودِ بچه‌ها می‌بینیم، یا ببینید در جنگلِ صفحه‌ی 48، بچه‌ها به جای تنه‌ی درخت، روی یک مداد غول‌پیکر نشسته‌اند، به این معنا که آن‌ها نویسنده‌ی اصلیِ داستانی هستند که ما می‌خوانیم.

«باز هم سوالی دارید؟» کتابی فوق‌العاده جذاب برای کودکانی است که می‌خواهند بدانند چه‌طور وقتی اصلاً انتظارش را نداریم، یک فکر عالی به ذهن‌مان می‌رسد، یا چگونه بعضی وقت‌ها، واژه‌ها از جایی نامعلوم پیدای‌شان می‌شود و از ما می‌خواهند آن‌ها را بنویسیم؟! پس اگر کودک یا نوجوانی در خانه دارید، بی‌معطلی این کتاب را برای او بخوانید و خودتان را برای همیشه از شرِ بیش‌ترِ پرسش‌های‌شان خلاص بکنید.

5/5 - (4 امتیاز)
رادیو و تلویزیون

روایت زندگی شهید مدافع سلامت در رادیو

برنامه «سپیدجامگان آسمانی»،که به تهیه‌کنندگی مرجان قندی از رادیوسلامت پخش می‌شود، روایتی از مجاهدت‌ها و ایثار کادر درمان است که جمعه 6 خردادماه به زندگی شهید خدمت دکتر عقیلی اختصاص دارد. به گزارش روابط‌عمومی رادیوسلامت، مرجان قندی، تهیه‌کننده در این‌باره

ادامه مطلب »
ادبیات

بیست‌وپنجمین جشنواره بین‌المللی «گلاویژ» در سلیمانیه برگزار می‌شود

بیست‌وپنجمین دوره جشنواره بین‌المللی «گلاویژ» با دبیری «ملا بختیار» و با حضور ادیبان، شاعران، مترجمان و منتقدان کشورهای مختلف جهان در شهر سلیمانیه در اقلیم کردستان عراق برگزار می‌شود. یوبیل برنزی جشنواره بین‌المللی ادبی «گلاویژ» با دبیری «ملا بختیار» نویسنده

ادامه مطلب »
تئاتر

اجرای «شب بخیر، مادر» به تهیه‌کنندگی سعید روستایی آغاز شد

نمایش «شب بخیر، مادر» به تهیه‌کنندگی سعید روستایی اجراهای خود را از شب سه‌شنبه 3 خردادماه در تماشاخانه سپند آغاز کرد. به گزارش روابط‌عمومی گروه، نمایش‌نامه‌ی «شب بخیر، مادر» نوشته‌ی «مارشا نورمن» با کارگردانی احسان حسینخانی، نخستین شب اجرای خود

ادامه مطلب »
تئاتر

نقدی بر نمایش «سیمای شنبه‌ها» به کارگردانی «علی نجفی»/ شنبه روزِ بدی بود

احمدرضا حجارزاده: نمایش «سیمای شنبه‌ها» به کارگردانی علی نجفی برداشتی آزاد است از نمایش‌نامه‌ی «یرما» نوشته‌ی فدریکو گارسیا لورکا (شاعر و نمایش‌نامه‌نویس اسپانیایی) اما کارگردان در متنی که همراه با «احسان فکا» نوشته، در این برداشت آزاد، دنیای شخصی و

ادامه مطلب »
سینمای جهان

نگاهی به پوشیدنی‌ها در جشنواره‌ی کن 2022/ وقتی طراحان لباس به نشانی جشنواره‌ها مُد سازند

عطیه پژم: یکی از نکات مهم در جشنواره کن 2022، کم‌توجه‌ای اغلب بازیگران به خرده‌فرهنگ‌های پوششی بومی مختص کشورهای‌شان بود و از این‌رو، چنین رویدادی را نمی‌توان فرصتی به منظور تلاقی فرهنگ‌ها از مسیر پوشیدنی‌ها به شمار آورد. به گزارش

ادامه مطلب »
سینمای ایران

«گربه سیاه» با بازی بهرام رادان در سینماهای کردستان عراق

فیلم «گربه سیاه» به کارگردانی کریم امینی و با بازی و تهیه‌کنندگی بهرام رادان در سینمای شهرهای اربیل، سلیمانیه و دهوک در اقلیم کردستان عراق روی پرده می‌رود. به گزارش سایت هنردستان، فیلم سینمایی «گربه سیاه» (The Black Cat) به

ادامه مطلب »
تئاتر

اجرای معروف‌ترین آهنگ «دیو و دلبر» در نمایش موزیکال ایرانی

قطعه موسیقایی ساخته‌شده از «دیو و دلبر» که جوایزی چون گلدن گلوب، اسکار و گرمی را دریافت کرده است، در نمایش موزیکال ایرانی تالار وحدت اجرا می‌شود. به گزارش روابط‌عمومی این رویداد، نمایش «دیو و دلبر» به نویسندگی و کارگردانی

ادامه مطلب »
تجسمی _ موسیقی

در گالری «پنج‌پنج» برگزار می‌شود؛ آثار فریده امیدوار با عنوان «خط، سطح، احساس/ مرا از آن‌چه می‌خواهم محافظت گردان»

مدیر نگارخانه‌ی «پنج‌پنج» از برگزاری نمایشگاه انفرادی طراحی‌های فریده امیدوار با عنوان «خط، سطح، احساس/ مرا از آن‌چه می‌خواهم محافظت گردان» در این نگارخانه خبر داد. گل‌آذین مقدم، مدیر نگارخانه‌ی «پنج پنج» با اشاره به برگزاری نمایشگاه نقاشی انفرادی «خط،

ادامه مطلب »